Boston Dynamics Çalışanları İsyanda: Robot Köpekler ICE'a Satılmasın

Bazen bir şirketin en büyük krizi, dışarıdan değil içeriden gelir. Boston Dynamics'te çalışan mühendislerin bir kısmı şu anda tam da böyle bir şeyle boğuşuyor: yıllarca gurur duyarak geliştirdikleri Spot robotlarının, Amerika'nın göçmenlik ve gümrük uygulama birimi ICE'a satılacak olmasıyla.

Eylül ayının başında, aralarının yarısı isimsiz olmak üzere 300'den fazla Boston Dynamics çalışanı, şirket yönetimine bir dilekçe gönderdi. Dilekçe The Boston Globe ve WBUR radyosuyla da paylaşıldı. İçindeki cümleler, soğuk bir kurumsal metinden çok, bir vicdan muhasebesi gibi okunuyor: "Arkadaşlarımızdan ve ailemizden, bu haberin doğru olup olmadığını, doğruysa bununla nasıl yaşayabildiğimizi soran mesajlar alıyoruz."

1.400 kişilik bir şirkette 300 imza az değil. Bu, her gün aynı ofiste çalıştığınız beş kişiden birinin, yaptığınız işin kullanım şeklinden derinden rahatsız olduğu anlamına geliyor.

Spot'un Yeni Hali: Cerberus

Anlaşmanın merkezinde, 25 Eylül'de ABD İç Güvenlik Bakanlığı'nın Connecticut merkezli Radeco şirketine verdiği 1,3 milyon dolarlık bir sözleşme var. Radeco, Boston Dynamics'in Spot robotlarını alıp "Cerberus" adıyla pazarlanan bir platforma dönüştürüyor: radyasyon, zehirli gaz sızıntısı ve patlayıcı tehditlerini tespit edebilen, oksijen sensörlü, 30 kat zum yapabilen kameralara ve termal görüntülemeye sahip bir robot köpek. İsteğe bağlı bir kol eklentisiyle kapı açabiliyor, nesneleri hareket ettirebiliyor.

İç Güvenlik Bakanlığı sözleşmesinde bu robotların, sınır ötesi tünel operasyonlarını ve insan kaçakçılığı ağlarını çökertmeye yönelik kullanılacağı yazıyor. Boston Dynamics da robotların öncelikle ICE'ın İç Güvenlik Soruşturmaları (HSI) birimi tarafından, organize suç örgütleriyle mücadelede kullanılacağını vurguluyor.

Ama işin can alıcı noktası tam burada: Brennan Center for Justice'in belgelediğine göre bu birim, Trump'ın ilk döneminde kayıt dışı işçilerin sınır dışı edilmesinde ve işyeri baskınlarında da aktif rol oynamıştı. 2025'te göreve dönen Trump yönetimi, bu birimin öncelikli görevini yeniden göçmenlik uygulamasına kaydırdı.

Çalışanların dilekçesinde özellikle bir olay öne çıkıyor: 4 Eylül 2025'te Georgia'daki Hyundai Motor Group Metaplant tesisinde yapılan baskında, çoğu Güney Koreli 475 işçi gözaltına alınmıştı. Bu, acı bir ironi barındırıyor çünkü Hyundai, 2021'den beri Boston Dynamics'in ana şirketi. "Bazı meslektaşlarımızın da bulunduğu sivillere acımasızca davranan bir devlet kurumu tarafından kullanıldığında, bu şirkette çalışmaktan gurur duyamayız," diyor dilekçe. Hayal edin: sabah işe gidip kendi ürettiğiniz teknolojinin, akşam haberlerde kendi şirketinizin sahibinin işçilerini gözaltına alan bir operasyonla anıldığını görmek nasıl bir duygu olurdu?

Boston Dynamics'in o dönemki geçici CEO'su Amanda McMaster ise çalışanlara gönderdiği e-postada kararın arkasında durdu: "Bu kararın, akıllı makineleri insanlığın hizmetinde etik biçimde geliştirme amacımızla uyumlu olduğuna inanıyoruz," yazdı ve çalışanlardan, katılmasalar bile karara saygı duymalarını istedi. Şirket sözcüsü de Ars Technica'ya yaptığı açıklamada, "Spot robotları insanları tehlikeden uzak tutan araçlardır; ilgili kurumlar hakkındaki siyasi ya da kişisel hisler ne olursa olsun, robotumuz güvenliği artırabiliyorsa bunu yapması gerektiğine inanıyoruz" dedi.

Bu Ne Anlama Geliyor?

Boston Dynamics, robotların silahsızlandırılması konusunda daha önce kamuoyuna açık bir taahhütte bulunmuş, satış sözleşmelerine robotun "insan veya hayvana zarar vermek, silah olarak kullanmak ya da silahı etkinleştirmek" amacıyla kullanılamayacağı maddesini eklemiş bir şirket. Yani burada tartışılan, robotun bir silaha dönüştürülmesi değil; gözetim ve tespit amaçlı bir aracın, insan hakları açısından tartışmalı bir kurum tarafından kullanılması. Bu ayrım önemli ama çalışanların endişesini hafifletmiyor: bir teknoloji, niyetiyle değil, kimin elinde olduğuyla da anlam kazanır.

Şirket aynı zamanda Waltham'da 100 milyon dolarlık yeni bir Ar-Ge tesisi kuruyor ve 2033'e kadar 1.250 yeni iş yaratmayı planlıyor. Çalışanların asıl korkusu da burada yatıyor: ICE anlaşmasının, büyürken ihtiyaç duyacakları yetenekli mühendisleri işe almayı ve elde tutmayı zorlaştıracağı. Petisyonda şöyle deniyor: "Bu karar, Boston Dynamics'i daha az çekici bir işveren yapıyor." Yani burada sadece bir etik tartışması değil, şirketin geleceği için bir insan kaynağı riski de konuşuluyor.

Bu hikâye, yapay zeka ve robotik dünyasında giderek daha sık karşımıza çıkan bir soruyu tazeliyor: mühendisler laboratuvarda icat ettikleri şeyin, sahada nasıl kullanılacağına ne kadar söz sahibi olabilir? Boston Dynamics örneği gösteriyor ki bu soru artık sadece felsefi bir tartışma değil, şirket içi imzalarla somutlaşan gerçek bir gerilim.